Page 48 - lgs_turkce_mavi_kitap
P. 48

152                                                                   METİN TÜRLERİ VE ANALİZİ

                                                           2  Bu metnin anlatım özellikleriyle ilgili aşağıda-
                                                              kilerden hangisi söylenemez?
              SORULAR              TEST 2
                                                              A)  Ağırlıklı olarak öznel cümlelere yer verilmiştir.

                                                              B)  Anlatımda “bence, bana göre” yaklaşımı sezil-
                                                                 mektedir.
           1 ve 2. soruları aşağıdaki metne göre cevaplayınız.
                                                              C)  Akıcı, içten bir dil kullanılmıştır.
           Benim iyimser bir adam olduğumu söylerler. Ben iyim-
           ser olduğumu itiraf ediyorum. Bir gün hepimiz bu ölümlü   D)  Kanıtlayıcı ve açıklayıcı anlatıma başvurulmuş-
           dünyadan  göçüp  gideceğiz.  Öyleyse,  yaşadığımız    tur.
           sürece, niçin huzur ve mutluluk içinde vakit geçirmeye-
           lim? Hayatta iyimserliğin en büyük faydası, insanların   3 ve 4. soruları aşağıdaki metne göre cevaplayınız.
           hayatlarını düzene koyması ve her zaman iyiyi görmeyi
           vermesindedir.                                 Necati Cumalı Türkçe ve insanca bir çift sözden bir
                                                          piyes çıkarmış. İzmir’de basılmış ve Şehir Tiyatrola-
           Benim iyimserliğim insanlara olan inancımın bir sonu-  rında oynanmakta olan Boş Beşik gerçekten şu iki türkü
           cudur. İnsan ırkı, soyluluğunu hala koruyor. Ben, bir zor-  dizesinin sahneye konmasıdır:
           lukla karşılaştığım zaman, onun kötü yönlerinden çok,
           iyi yönlerini düşünürüm. Bazen kötü gibi gözüken şeyler,   “Neyleyim neyleyim kolları neyleyim
                                                          Nenni nenni demedik dilleri neyleyim.”
           iyi sonuç verir. Mesela benim hastalanıp bir ay süreyle  YAYINEVİ
           odamdan çıkmayacağımı düşünün. Kötümserler, bunu   Bu sahici insan sesinin ardında Cumalı, ovalı gelini,
           bir felaket sayarlar. Ben ise, 30 gün süreyle kitap okuya-  beyi, anayı, insanları, gelenekleri ve günlük konuşma-
           cağımı, sessiz bir hayat geçireceğimi ve bol bol düşün-  larıyla bir yörük obası görmüş. Gelin ovadan gelir de
           mek için vakit bulacağımı planlayarak sevinirim.  yörük obası karşı mı komaz? Gelin kısır olur da obada
                             EDİTÖR
           Ben küçük yaştan beri iyimserim. İyimserliğimi, bana   düzen mi bozulmaz? Obadan korkan gelinin bebeğini
           küçük yaşta merhamet, eşitlik ve sevgi duyguları aşıla-  kuzgunlar mı kapmaz? Bebeksiz gelin kendini dereye
           yan anne ve babama borçluyum. Bu yüzden insanlara   mi atmaz? Ölen ölür, yörük yine yollara mı düşmez?
           karşı olan güvenim artmış oldu. Fakat okul hayatımda   Bütün bunları Cumalı söylemeye kendinin de doya-
           kendimi toparlamamış olmasaydım, iyimserliğimi kay-  madığı belli olan lezzetli bir Türkçeyle, sahnemize bu
           bedecektim. Neyse ki o zaman karşıma çıkan felsefe   kadar bol ve temiz olarak alışılagelmedik bir Türkçeyle
           hocam, üzerimde derin bir etki yaptığı için, tehlikeyi   anlatmış. Bu işin zorluğunu bilmeyen ne bilsin bilenlere
           atlattım.                                      selâm olsun.
           Benim iyimserliğimin sebebi, şahsen iyimser insanların
           olayların akışına etki edebileceğine ve dünyayı huzura ve
           mutluluğa kavuşturabileceğine olan inancımdır.  3  Yukarıdaki metin, içeriğine ve anlatım özellik-
                                                              lerine göre hangi metin türüne örnek olabilir?
                                                              A) Deneme           B) Makale

           1    Yukarıdaki metin ………………. türünde yazılmış     C) Röportaj         D) Eleştiri
                bir metindir. Çünkü…………………..
               Metinle ilgili açıklama yapılan bu cümlede boş   4  Metnin dil ve anlatım özellikleriyle ilgili aşağı-
               bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangisi geti-  dakilerden hangisi söylenemez?
               rilmelidir?
               A)  makale - bilgi vermek amacıyla yazılmıştır.  A)  Açıklayıcı anlatıma ağırlık verilmiştir.
               B)  anı - geçmişte yaşananlar anlatılmıştır.   B)  Eserde bulunması gereken özelliklere değinil-
                                                                 miştir.
               C)  deneme - ele alınan konu, yazarın kişisel bakış
                  açısıyla anlatılmıştır.                     C)  Bir yazar ve eseri hakkında yorum ve değer-
                                                                 lendirme yapılmıştır.
               D)  eleştiri - yazar, toplum düzenini etkileyen bir
                  konuya karşı çıkmaktadır.                   D)  Hakkında  bilgi  verilen  eserin  içeriğinden
                                                                 örnekleme yapılmıştır.
   43   44   45   46   47   48   49   50   51   52   53